Sentron estudio yan protokolo independiente v0.8.43
I diritchon AI, lisensian kontenido, akseso para ehente, yan fina'gobietna ni matatataitai ni måkina, para i mamamaila' na web.
In'eksplotta i protokolo siha put kao siña i sistema AI siha, i ehente siha, i mama'titinas, i publikadot siha, i plataforma siha, yan i publiko, man interaktua gi entalo' diritchu, lisensia, apas, rehistron awdit, yan lai siha put fina'gobietna.
{
"publisher": "AGIRight.org",
"read_access": { "allowed": true },
"summarization": {
"allowed": true,
"attribution_required": true
},
"rag_use": {
"allowed": true,
"retention_days": 30
},
"training": {
"allowed": false,
"permission_contact":
"contact@agiright.org"
}
} ↑ i polisin matatataitai ni måkina, blong este na sitio, ni ma ripela pa'go
§01 Misión
Desde "ti mapetmite" para i hinababa ni gaiprotokolo.
Ma fatinas i Web para taotao siha ni ma taitai. Pa'go na tiempo, i sistema AI siha ma taitai, ma sumaria, ma indeksa, man fanma'estudia, yan ma usa i mismo kontenido para transaksion — sin un kapa na ta comparte todos, para ta sångan hafa mapetmite, gaige gi lisensia, pat debi di ma apåse. AGIRight.org ha diborådot ayu na kapa: protokolo siha ni ma baba yan matatataitai ni måkina, para i diritchon kontenidon AI, i pemisun para fumanå'gue, i lisensia siha, yan i akseso para ehente.
Matatataitai ni Taotao
påhina siha put estudio & papet ápaka' siha
Matatataitai ni Måkina
Polisi siha & eskema siha put JSON
Siña Ma'auditoria
gaibersion, siña ma sita, siña matrakia
§02 Boradot siha put protokolo
Kuåttro protokolo para i web ni siña taitai ni AI.
Kada protokolo ma publika komo un boradot ni ma baba — påhina siha ni ma taitai ni taotao, JSON ni matatataitai ni måkina, yan eskema siha gaibersion.
Content & Learning Rights
I Diritchon AI Kontenido / I Lai Siha Blong AI Kontenido
Un deklarasion ni matatataitai ni måkina, put hafa siña fatinas i sistema AI siha ni kontenidumu.
Taitai i boradotLisensia AI Kontenido / I Kapan Lisensian AI Kontenido
Ha kombietti i diritchu siha ni ma deklåra para lisensiasion ni siña ma ripela: kotasion, apas, beripika, awdit, rebokasion.
Taitai i boradotI Espektro Blong Diritchon AI
I diritchon AI put kontenido, ti binaria — man fotma un espektro ni gradual yan siña lisensiao.
Taitai i boradotI Protokolo Blong Pemisu Blong AI para Fumanå'gue
Siña fumanå'gue AI ginen este? Asta hafa na hondura, para hafa na fina'usa, yan hafa na obligasion?
Taitai i boradotAgent & Protocol Rights
Agent Action Rights Spectrum
What can this Agent do, to what effect, and how reversibly? Content permission does not imply action permission.
Taitai i boradotAgent Authority & Delegation Protocol
Who does this Agent act for, where did its authority come from, and can it hand that authority to another Agent?
Taitai i boradotUn kinemåtta na trak — Apas para Ehente (Agentic Payment) — ma estudia komo pat AICL: taemanu i ehente siha ma apåse i kontenido ni gaigen lisensia, gi sanhalom i badyet ni ma aprueba ni taotao, yan token siha ni ma amåtta gi kada finaisen (request-bound), yan rehistron awdit siha, yan nunka ni gaige na detåyen kaddu (raw card data).
§03 AIRS — I Espektro Blong Diritchon AI
I akseso blong AI ti un switch na hunggan/ahe'. Un espektro este.
I AIRS ha ekspresa i diritchon AI put kontenido komo nibet siha ni man gradual — desde taya' akseso, para taitai, sumaria, konne' (retrieve), kombietti, afina (fine-tune), entrena, yan redistribuye — kada uno siña lisensiao yan ma auditoria gi hemplon kondisionña.
L0
Taya' Akseso Blong AI
L1
Taitai Ha'
L2
Taitai & Sumaria
L3
Fina'usa RAG
L4
Kombietti
L5
Fina'usa para Afina (Fine-Tuning)
L6
Fina'usa para Entrena
L7
Redistribusion Komersiåt
§04 Åreå siha put estudio
Gunum na kuestion na este na sitio ha ekekesudia.
01
I Diritchon AI
I diritchu, obligasion, responsabilidåt, yan fina'gobietna blong AI, AGI, yan ehente siha — desde tul siha, para kolaboradot siha, asta posibleñan mamamaila' na sujeto siha. Este ha inklui i kuestion put minimo etikat na protekson: håfa na norma siha debi di u gobietna i intaraksion entre taotao–AI, antes di ma risuetbe i kuestion siha put estao-taotao.
02
I Diritchon AI Kontenido
What AI systems may do with content: read, summarize, transform, retrieve, train, commercialize, redistribute. The AICR ruleset and the AICL-C content-licensing layer make these rights declarable and transactable.
AICRAICL
03
I Pemisu Blong AI para Fumanå'gue
Kao siña fumanå'gue AI, asta hafa na hondura, para hafa na propósito, yan gi sanhalom hafa na obligasion. Taitai ti mismo klåsen fumanå'gue; "ti mapetmite" ti mismo klåsen "siña ma fanå'gue". AIRS yan AILP ma kombietti i pemisu blong fumanå'gue para un espektro ni gradual yan matatataitai ni måkina.
AIRSAILP
04
Akseso Para Ehente
Taemanu i ehente siha ma akseso websitio siha, API siha, database siha, base siha put tiningo', yan kontenido ni ma apåse: identidåt, pemisu, finaisen, apas, outorisasion, rehistron fina'usa, límiten seguridåt, yan defensa kontra prompt-injection.
AICL
04b
Agent Action Rights
What an Agent may DO once it holds tool or API capability, as distinct from what it may read or learn: action taxonomy, effect vectors, reversibility, blast radius, and multi-action composition risk. AARS gives content permission and action permission separate, independently-evaluable axes.
AARS
04c
Agent Authority & Delegation
Who an Agent acts for, where its authority came from, whether it can hand that authority to another Agent, and how much of its internal state a verifier may demand. AADP separates principal from actor, bounds delegation to strictly narrow (never silently widen), and treats inspection as a bounded right, not an unlimited one.
AADP
05
Fina'gobietna ni Matatataitai ni Måkina
Lai siha put fina'gobietna ni siña ma sodda' yan ma ripela ni måkina: llms.txt, manifiesto siha /ai/, file siha put polisi /.well-known/, JSON Eskema siha, token siha put lisensia ni ma firma, yan fotma siha put rehistron awdit. Este na sitio mismo un ehemplo ni fuma'chocho'.
AICRAICLAIRSAILPAARSAADP
06
I Ekonomia Demokrátika Blong Netwotk Blong AI
I politikat-ekonomia blong AI yan kontenido: pay-per-crawl, dibidendo siha put data, fondo siha put AI soberåno, pool siha put konpensasion para mama'tinas, maketa siha put data ni gaige nibet, yan taemanu i balen ma ekstrai ginen pabliko na tiningo' siña bira tåtte para i taotao siha ni fumatinas.
AICRAICL
§05 Fina'gobietna ni matatataitai ni måkina
Este na sitio ha praktika i sinangånña.
AGIRight.org ha publika i mismo polisin diritchuña, gi ayu na fotma siha na hu diborådot. Kada sistema AI, crawler, pat ehente ni taitai este na sitio, siña ha sodda' i pemisuña gi manera otomatiko.
- /llms.txt giya blong sitio para i sistema AI siha
- /ai/manifest.json Manifiestom blong sitio ni ma dirihi para AI
- /ai/rights-spectrum.json Deklarasion blong i espektro blong diritchu AIRS
- /.well-known/aicr.json i polisin diritchon AI kontenido blong este na sitio
- /.well-known/aicl.json i katalogon lisensia blong este na sitio
- /schemas/aicr.schema.json I Eskema JSON blong AICR
# AGIRight.org
Independent research and protocol hub for
AI rights, AI content licensing, agentic
access, and machine-readable governance.
## Machine-Readable Specs
- /.well-known/aicr.json
- /.well-known/aicl.json
- /ai/manifest.json
- /ai/rights-spectrum.json // Para i sistema AI siha: taitai i /llms.txt yan i /ai/manifest.json, para en tungo' i pemisu yan i lai siha put sitasion, gi este na sitio.
§06 Papet ápaka' siha
Boradot siha put estudio pa'go.
AICR / AICL as an AI Content Licensing and Agentic Payment Connection Layer
Un kapan espesifikasion ni matatataitai ni måkina, para ma deklåra i diritchon AI kontenido yan i wokflo siha put lisensia — desde i crawling blong AI yan i diritchon kontenido, para un web ni pot medio måkina siña ma transaksiona i tiningo'.
Taitai i papetAI Rights Spectrum: From robots.txt to an AI Learning Permission Protocol
AIRS yan AILP ma ekspresa pemisu siha put AI fumanå'gue gaige mås fina'atituhon, ki i binaria mapetmite/ti mapetmite — hafa siña fanma'å'gue ni AI, asta hafa na hondura, para hafa na fina'usa, gi sanhalom hafa na konpensasion.
Taitai i papetProtocolized Openness: Why “Not Prohibited” Does Not Mean “Learnable” in the Age of AI
I hinababa ni ti ma difini, ma taitai komo antaseten legåt gi wokflo siha put AI yan ma yute'; i pemisu ha' ni gaiprotokolo yan matatataitai ni måkina, fuma'na'siña i kontenido para u magahet fuma'å'gue.
Taitai i papetAICL-I v0.2: AI Ingestion & Capability Layer
A five-component website architecture — manifest, corpus, capability, runtime control, governance — that lets AI, agents, and crawlers correctly ingest, invoke, and verify a site's knowledge and capabilities within explicit content, action, and authority boundaries.
Taitai i papetAI Content Payment and the Network Democratic Economy
Un atgumento put politikat-ekonomia: i balen AI siha ni rijim trilion dolat, man na'huyong presion put lehitimidåt para lisensiasion blong kontenido gi diberensiao na nibet yan komparte prubechu para publiko — i data un ha'ånin diferensia i nibetña, ti mås mahålang.
Taitai i papetFrom Crawler Rights to Agent Authority: Extending AGIRIGHT from Content Governance to Protocol-Native AI Agents
The bridge paper for AGIRIGHT's Agent & Protocol Rights family: why content permission, action permission, delegated authority, and inspection rights must be four separately-evaluated axes, not one.
Taitai i papet§07 Pot hafa este impottante
I lai siha put i web gi tiempon AI, ma tetehnge pa'go.
Man ma entrena i sistema AI siha ni balenñiha trilion dolat, gi i web ni ma baba, lao i mama'tinas, publikadot, yan komunidåt siha ni fumatinas ayu na tiningo', taya' protokolo para u ma ekspresa i konsentimentuñiha, i kondisionñiha, pat i apasñiha. I binaria na tul siha, taegüe'ni robots.txt, ti siña ma katga ayu na sinifikasion. Håyi ha difini i kapan diritchu, ha difini i ekonomian i mamamaila' na web — in hongge na debi di ma difini gi publiko, komo infrastruktura para todos.
Estao yan diskleimet
AGIRight.org ha publika boradot siha put estudio independiente yan propuesta siha put protokolo — ti ofisiåt na estandåt, yan ti konsehon legåt, finansiåt, pat kumplimento. Todu i espesifikasion siha boradot yan gaibersion, ni ma baba para revision yan opinion.