AILP — Iphrothokholi Yemvumo Yekufundza Kwe-AI
Iphrothokholi Yemvumo Yekufundza Kwe-AI
Ingabe i-AI ingafundza kulokhu? Ngabu-nzulu-bani, ngato yiphi tisetjentiswa, ngaphansi kwaluphi tibopho?
01 · Incazelo
AILP operationalizes the AIRS spectrum for the specific question of learning. It distinguishes acts that binary crawler rules collapse together: being read is not being learned from; being retrieved is not being trained on; fine-tuning is not distillation; verbatim memorization is different from statistical internalization. AILP lets a publisher declare, in a single machine-readable file, per-dimension permissions — access, indexing, inference input, embedding, training, fine-tuning, distillation, memory, output, attribution and compensation — each as allowed, denied, or license-required. An AILP grant answers "may AI learn from this content?" only — it does not answer "may this Agent invoke a tool, write to a database, or publish?" (AARS), nor "who authorized this Agent?" (AADP).
02 · Inhloso
- Phendvula umbuto lotsi "ingabe i-AI ingafundza kulokhu?" ngekucondzisisa okusezingeni lezitfo, esikhundleni senani lelilodwa lesikhrola.
- Yehlukanisa imvumo yekufundza (kufakwa ngekhatsi kwemamodeli) nemvumo yekufinyelela (kutfola emakhasi).
- Sekela emamodeli enkhokhelo: mahhala, hhayi ngekwekuhweba, kudzinga ilayisensi, kwabelana ngenzuzo.
- Cinisekisa kutsi kuvuleka kuyasebenta ngemishini — kute umusa ungalahlwa njengekungacaci kwemtsetfo.
03 · Sikhala
kufinyelela / kubekwa ngendzawo — kutfola nekubekwa ngendzawo ngekwencazelo
inference_input — kusetjentiswa njengemsimo ngesikhatsi sekuphetsa (RAG)
embedding — kwenta ngemabalabala kanye netindzawo tekutfola
training / fine_tuning / distillation — emabanga ekufakwa ngekhatsi kwemodeli
verbatim_memory — ngabe kuphindzaphindza ngalokunembile kuyavunyelwa
kubongwa kwemtfombo / inkhokhelo — tibopho tekucaphuna kanye nemibandzela yenkhokhelo
04 · Sibonelo lesifundzeka ngemishini
Simemetelo semvumo yekufundza — /ai/rights-spectrum.json (i-phrofayela ye-AILP)
{
"version": "0.1",
"protocol": "AILP",
"publisher": "example.org",
"default": {
"access": "allowed",
"indexing": "allowed",
"inference_input": "allowed",
"embedding": "allowed",
"training": "license_required",
"fine_tuning": "license_required",
"distillation": "denied",
"verbatim_memory": "denied",
"attribution": "required",
"compensation": "contact"
},
"contact": "licensing@example.org"
} 05 · Imikhawulo
- Umchazo wemvumo yekufundza nguwo lomatima kucinisekiswa ngebuchwepheshe — i-AILP imemetela inhloso, ayikakwati kucinisekisa kuhambisana.
- Luhlu lwetitfo lusengidrafti; imikhawulo emkatsini wekufundzisa, kulungisa lokucophelela, kanye nekucindzetela kusaphikiswana ngayo.
- Kwemukelwa ngekwemtsetfo kwemvumo yekufundza kuyehluka ngekwemkhakha wemtsetfo futsi akukacatjulwa.
- v0.1.1: AILP(Resource,ContentUse)=Allow does not imply AARS(Actor,Action)=Allow, and does not imply AADP(Principal,Actor,Authority)=Valid — a system exposing both content and tools must evaluate them separately.