AILP — Protocol y'Olukusa lw'Okuyiga kwa AI
Protocol y'Olukusa lw'Okuyiga kwa AI
AI eyinza okuyiga ku kino? Mu buziba ki, ku bikozesebwa ki, n'obuvunaanyizibwa ki?
01 · Amakulu
AILP operationalizes the AIRS spectrum for the specific question of learning. It distinguishes acts that binary crawler rules collapse together: being read is not being learned from; being retrieved is not being trained on; fine-tuning is not distillation; verbatim memorization is different from statistical internalization. AILP lets a publisher declare, in a single machine-readable file, per-dimension permissions — access, indexing, inference input, embedding, training, fine-tuning, distillation, memory, output, attribution and compensation — each as allowed, denied, or license-required. An AILP grant answers "may AI learn from this content?" only — it does not answer "may this Agent invoke a tool, write to a database, or publish?" (AARS), nor "who authorized this Agent?" (AADP).
02 · Ekigendererwa
- Ddamu ekibuuzo "AI eyinza okuyiga ku kino?" mu buneneezi obw'oku mitendera egy'enjawulo, so si kabonero kamu aka funza.
- Awula olukusa lw'okuyiga (okuteeka mu mubiri gw'emideeli) okuva ku lukusa lw'okuyingira (okufunza emiko).
- Wagira ebifaananyi by'empeera: bwereere, ebitali bya bwenkulungo, ebyetaaga layisensi, n'okugabana amagoba.
- Kakasa nti obuggule businza okukolebwa makina — obulungi bw'omutima buleme okusuulibwa ng'obutakakasa mu mateeka.
03 · Ekipimo
access / indexing — okufunza n'okuteeka mu ndagiriro ez'amakulu
inference_input — okukozesa ng'embeera mu kiseera ky'okutegeeza (RAG)
embedding — okufuula ebirimu za vector n'endagiriro z'okuggyayo
training / fine_tuning / distillation — emitendera gy'okuteeka mu mubiri gw'omudeeli
verbatim_memory — obanga okuddamu okufulumya ekituufu kikkirizibwa
attribution / compensation — obuvunaanyizibwa bw'okuwaŋŋula n'ebisaanidde by'okusasula
04 · Ekyokulabirako ekisomeka za makina
Olulanga lw'olukusa lw'okuyiga — /ai/rights-spectrum.json (profayiro ya AILP)
{
"version": "0.1",
"protocol": "AILP",
"publisher": "example.org",
"default": {
"access": "allowed",
"indexing": "allowed",
"inference_input": "allowed",
"embedding": "allowed",
"training": "license_required",
"fine_tuning": "license_required",
"distillation": "denied",
"verbatim_memory": "denied",
"attribution": "required",
"compensation": "contact"
},
"contact": "licensing@example.org"
} 05 · Ebisaanyizo
- Amakulu g'olukusa lw'okuyiga ge gasinga obuzibu okukakasa mu tekiniki — AILP erangirira ekigendererwa, naye tekyayinza kukakasa kugoberera.
- Olukalala lw'ebika lwe nteekateeka; enkomo wakati w'okuyigiriza, fine-tuning, ne distillation zikyali mu mpaka.
- Okukkirizibwa mu mateeka okw'olukusa lw'okuyiga kwawukana okusinziira ku ggwanga era tekunnagobwaako.
- v0.1.1: AILP(Resource,ContentUse)=Allow does not imply AARS(Actor,Action)=Allow, and does not imply AADP(Principal,Actor,Authority)=Valid — a system exposing both content and tools must evaluate them separately.