AIRS — Spektrum vu KI-Rechter
Spektrum vu KI-Rechter
KI-Rechter iwwer Inhalt sinn net binär — si bilden e gestaffelte Spektrum, dat lizenzéierbar ass.
01 · Definitioun
AIRS is the conceptual model underneath AICR and AILP: it holds that AI use of content cannot be governed by a single allow/deny bit. Reading, summarizing, retrieving, transforming, fine-tuning, training, and redistributing are different acts with different depths, uses, and economic weight. AIRS arranges them as a spectrum of levels, each of which can be separately permitted, priced, conditioned, and audited — making rights proportional, use-specific, and trackable. AIRS governs the content-and-learning rights plane only; it does not extend into whether an Agent may act on external systems (AARS) or who authorized that Agent (AADP).
02 · Zweck
- Déi falsch Binaritéit „op géintiwwer zou“ duerch gestaffte Niveaue vu KI-Zougang ersetzen.
- Erlaabt Editeuren, op flaachen Niveauen maximal oppe ze bleiwen, wärend se sech déif Niveaue (Training, Weiderverdeelung) virbehalen.
- De gemeinsame Vokabulär zur Verfügung stellen, op deen sech AICR-Deklaratiounen an AICL-Lizenzen bezéien.
- Jidder Niveau getrennt iwwerpréifbar a bepräisbar maachen.
03 · Ëmfang
Niveau 0 — Kee KI-Zougang
Niveau 1 — Nëmme Liesen
Niveau 2 — Liesen a Resuméieren (mat Attributioun)
Niveau 3 — RAG-Notzung (Späicher- an Attributiounsregelen)
Niveau 4 — Transforméieren (strukturéiert Extraktioun ënner Lizenz)
Niveau 5 — Notzung fir Feintuning (ausdrécklech Lizenz)
Niveau 6 — Notzung fir Training (ausdrécklech Lizenz)
Niveau 7 — Kommerziell Weiderverdeelung (ausdrécklech Lizenz)
L0
Kee KI-Zougang
L1
Nëmme Liesen
L2
Liesen & Resuméieren
L3
RAG-Notzung
L4
Transforméieren
L5
Notzung fir Feintuning
L6
Notzung fir Training
L7
Kommerziell Weiderverdeelung
04 · Maschinnlesbaart Beispill
De Spektrum, maschinnlesbar — /ai/rights-spectrum.json
{
"version": "0.1",
"spectrum": [
{ "level": 0, "name": "No AI Access" },
{ "level": 1, "name": "Read Only" },
{ "level": 2, "name": "Read and Summarize" },
{ "level": 3, "name": "RAG Use" },
{ "level": 4, "name": "Transform" },
{ "level": 5, "name": "Fine-Tuning Use" },
{ "level": 6, "name": "Training Use" },
{ "level": 7, "name": "Commercial Redistribution" }
]
} 05 · Aschränkungen
- Déi aacht Niveaue si e Fuerschungsmodell — d'Rechter an der realer Welt kéinte méi fein oder anescht opgedeelt musse ginn.
- D'Reiefolleg vun den Niveaue codéiert déi typesch Déift/dat ekonomescht Gewiicht, keng rechtlech Hierarchie.
- AIRS beschreift d'Semantik vu Rechter; et setzt d'Aklang selwer net duerch a préift se och net.
- v0.1.1: reaching Level 7 on this spectrum still says nothing about Agent action rights or authority — a full Agent workflow may need independent compatibility across AIRS/AILP, AARS, and AADP.