Puna ki te Mataupu Autu
AGIRight.org

Vaega Suesuega

Suesuega

E ono vaega suesuega e fesootai fakatasi, mai aia tatau a te AI mo te laiseneina fakamatala ki te pulega e mafai o faitau ne masini mo te tamaoaiga fakalatou-uiga o te fesootaiga AI.

01

Aia Tatau a te AI

A aia tatau, tiute, mo pulega o te AI, AGI, mo sui — mai meafaigaluega ki tino galuega fakatasi ki tino totino i aso mai mua e mafai. E aofia i tenei te fesili o te puipuiga amaiologa fakavae: a tulafono e tatau o pulea te fesootaiga tino–AI ae mua o fakaoti fesili tau te tulaga tino.

02

Aia Tatau ki Fakamatala AI

AICRAICL

What AI systems may do with content: read, summarize, transform, retrieve, train, commercialize, redistribute. The AICR ruleset and the AICL-C content-licensing layer make these rights declarable and transactable.

03

Fakatagaga Ako a te AI

AIRSAILP

Pe mafai o ako te AI, ki fea loloto, mo a fakamoemoega, mo i lalo o a tiute. Ko te faitauina e se ko te akoina mai; ko te "e sē tapu" e se ko te "e mafai o akoina". E fakafou ne AIRS mo AILP te fakatagaga ako ki se fakasologa fakasolosolo, e mafai o faitau ne masini.

04

Avanoa Fakasui

AICL

Te auala e oo atu ei sui ki saiti, API, database, fakavae poto, mo fakamatala e totogi: igoa iloa, fakatagaga, talosaga, totogi, fakatagaga aloaia, lekooti fakaaogaga, tapulaa puipuiga, mo puipuiga mai te prompt-injection.

04b

Agent Action Rights

AARS

What an Agent may DO once it holds tool or API capability, as distinct from what it may read or learn: action taxonomy, effect vectors, reversibility, blast radius, and multi-action composition risk. AARS gives content permission and action permission separate, independently-evaluable axes.

04c

Agent Authority & Delegation

AADP

Who an Agent acts for, where its authority came from, whether it can hand that authority to another Agent, and how much of its internal state a verifier may demand. AADP separates principal from actor, bounds delegation to strictly narrow (never silently widen), and treats inspection as a bounded right, not an unlimited one.

05

Pulega e Mafai o Faitau ne Masini

AICRAICLAIRSAILPAARSAADP

Tulafono pulega e mafai o mauaina mo fakagalueina ne masini: llms.txt, manifest /ai/, faila tulafono /.well-known/, Sikima JSON, token laisene kua sainia, mo foliga lekooti iloiloga. Ko te saiti tenei lava se fakataitaiga e faigaluega.

06

Tamaoaiga Fakalatou-uiga o te Fesootaiga AI

AICRAICL

Te tamaoaiga faapolokiki o te AI mo fakamatala: pay-per-crawl, tufatufaga tupe fakamatala, tupe fuafua AI a fenua, taui fakapotopoto mo tino fatu mea, maketi fakamatala fakatulaga, mo te auala e mafai o toe sologa mai ei te aoga ne toloina mai te poto lautele ki tino ne gaosia ei.