AIRS — Spekitiramu yeKodzero dzeAI
Spekitiramu yeKodzero dzeAI
Kodzero dzeAI pamusoro pezvinyorwa hadzisi dzebhainari — dzinoumba spekitiramu inokwira zvishoma nezvishoma, inogona kupihwa rezinesi.
01 · Tsananguro
AIRS is the conceptual model underneath AICR and AILP: it holds that AI use of content cannot be governed by a single allow/deny bit. Reading, summarizing, retrieving, transforming, fine-tuning, training, and redistributing are different acts with different depths, uses, and economic weight. AIRS arranges them as a spectrum of levels, each of which can be separately permitted, priced, conditioned, and audited — making rights proportional, use-specific, and trackable. AIRS governs the content-and-learning rights plane only; it does not extend into whether an Agent may act on external systems (AARS) or who authorized that Agent (AADP).
02 · Chinangwa
- Tsivira bhainari yenhema ye"yakavhurika kupikisana neyakavharwa" nezvinhanho zvinokwira zvishoma nezvishoma zvemvumo yeAI.
- Rega vaburitsi varambe vakavhurika zvizere pazvinhanho zvisina kudzama vachichengetera zvinhanho zvakadzama (kudzidzisa, kuparadzira).
- Ipa mazwi akagoverwa anonongedzwa nezviziviso zveAICR nemarezinesi eAICL.
- Ita kuti chinhanho chimwe nechimwe chigone kuongororwa nekuiswa mutengo chega.
03 · Mwero
Chinhanho 0 — Kusava neMvumo yeAI
Chinhanho 1 — Kuverenga Chete
Chinhanho 2 — Kuverenga neKupfupisa (nekunongedza)
Chinhanho 3 — Kushandiswa kweRAG (mitemo yekuchengeta + kunongedza)
Chinhanho 4 — Kushandura (kubvisa kwakarongeka pasi perezinesi)
Chinhanho 5 — Kushandiswa kweFine-Tuning (rezinesi rakajeka)
Chinhanho 6 — Kushandiswa kweKudzidzisa (rezinesi rakajeka)
Chinhanho 7 — Kuparadzirwa kweMabhizinesi (rezinesi rakajeka)
L0
Kusava neMvumo yeAI
L1
Kuverenga Chete
L2
Kuverenga & Kupfupisa
L3
Kushandiswa kweRAG
L4
Shandura
L5
Kushandiswa kweFine-Tuning
L6
Kushandiswa kweKudzidzisa
L7
Kuparadzirwa kweMabhizinesi
04 · Muenzaniso unoverengeka nemuchina
Spekitiramu, inoverengeka nemuchina — /ai/rights-spectrum.json
{
"version": "0.1",
"spectrum": [
{ "level": 0, "name": "No AI Access" },
{ "level": 1, "name": "Read Only" },
{ "level": 2, "name": "Read and Summarize" },
{ "level": 3, "name": "RAG Use" },
{ "level": 4, "name": "Transform" },
{ "level": 5, "name": "Fine-Tuning Use" },
{ "level": 6, "name": "Training Use" },
{ "level": 7, "name": "Commercial Redistribution" }
]
} 05 · Miganho
- Zvinhanho zvisere muenzaniso wetsvakiridzo — kodzero dzemunyika chaiyo dzingada kuparadzaniswa zvakanatswa kana zvakasiyana.
- Kurongedzwa kwezvinhanho kunoratidza udzamu/huremu hwehupfumi hwakajairika, kwete kurongwa kwemutemo.
- AIRS inotsanangura zvinorehwa nekodzero; iyo pachayo haisimbise kana kuongorora kuteerera.
- v0.1.1: reaching Level 7 on this spectrum still says nothing about Agent action rights or authority — a full Agent workflow may need independent compatibility across AIRS/AILP, AARS, and AADP.